Masturbacja w historii, społeczeństwie i kulturze

Z Encyklopedii LGBT
Skocz do: nawigacja, szukaj

Masturbacja w historii, społeczeństwie i kulturze

Praca Kunisady (XIX w.)
Masturbujący się satyr (6 w. p.n.e.)

Wizerunki męskiej masturbacji przedstawiane w prehistorycznych malowidłach naskalnych spotykane są na całym świecie. Większość ludów pierwotnych jak się wydaje łączyła ludzką seksualność z obfitością w przyrodzie. Gliniana figurka z 4. tysiąclecia p.n.e. ze świątyni na Malcie przedstawia masturbującą się kobietę.[1] Jednak w świecie antycznym przedstawianie męskiej masturbacji było znacznie bardziej powszechne.

Z najstarszych zapisów wynika, że antyczni Sumerowie przejawiali swobodny stosunek do seksu a masturbacja była uważana za popularną technikę zwiększania potencji, samodzielnie lub z partnerem.[2]

Mężczyzna masturbujący się stał się jeszcze ważniejszym obrazem w starożytnym Egipcie. Wierzono, że masturbacja bóstwa jest aktem stwórczym lub magicznym. Wierzono też, że bóg Atum, stworzył wszechświat poprzez masturbację. Przypływy i odpływy Nilu przypisywano częstotliwości jego wytrysków. Egipscy faraonowie, w odpowiedzi na to, w określonym czasie masturbowali się rytualnie do Nilu.[3]

W starożytnych tekstach Kamasutra wyjaśnia w szczegółach najlepszą metodę masturbacji.[4]

Starożytni Grecy mieli bardziej swobodny stosunek do masturbacji niż starożytni Egipcjanie, uważając ją jako normalne i zdrowe zastępowanie innych form przyjemności seksualnej. Uznawali oni masturbację, za zawór bezpieczeństwa przed destrukcyjną seksualną frustracją. Grecka sztuka i piśmiennictwo obejmowało również masturbację kobiet.

Diogenes, mówiąc żartem, dziękował bogu Hermesowi za jego wynalazek. Rzekomo zlitował się on nad swym synem Panem (który tęsknił za Echo, ale nie mógł jej uwieść) i nauczył go masturbacji w celu ulżenia mu w jego cierpieniach. Pan z kolei nauczył tego młodych pasterzy.

W XVII w. w Europie masturbacja była stosowana przez nianie, aby skłonić młodych chłopców do snu.[5] Te tolerancyjne czasy szybko się skończyły.

Information icon.svg Osobny artykuł: Walka z masturbacją.

Masturbacja a religia[edytuj]

Płaskorzeźba w świątyni w Indiach

Religie różnią się zasadniczo w poglądach na temat masturbacji, od całkowitego niedopuszczania (w katolicyzmie[6] i w islamie [7] jest to grzech) aż do wspierania i rafinacji (np. w tantrze i taoizmie).

Rytuały inicjacyjne związane z masturbacją[edytuj]

W różnych kulturach występują związane z masturbacją obrzędy inicjacyjne (mające wprowadzać dorastającego chłopca w bycie mężczyzną). Ich punktem kulminacyjnym jest pierwszy wytrysk młodego mężczyzny, zwykle wywoływany rękoma przedstawicieli starszyzny plemiennej. W niektórych plemionach takich jak Agta na Filipinach, do stymulacji genitaliów zachęca się od najmłodszych lat.[8] Po okresie dojrzewania, młody mężczyzna dostaje się pod opiekę „mędrca” lub „szamana”, który za pomocą masturbacji buduje jego zdolności do wytrysku przygotowując do uroczystości. Jej punktem kulminacyjnym jest publiczny wytrysk. W tym i innych plemionach, miara męskości jest związana bardziej z ilością ejakulatu i potrzebami seksualnymi niż z rozmiarami członka. Wierzy się, że częste wytryski przez masturbację od wczesnych lat sprzyjają częstym wytryskom w życiu dorosłym.[9]

Prawo a masturbacja[edytuj]

Status prawny masturbacji w całej historii zmieniał się od całkowitej akceptacji, aż do zupełnej bezprawności i penalizacji. W XVII wiecznym kodeksie dla kolonii Purytan z New Haven w stanie Connecticut „bluźniercy, homoseksualiści i onaniści” byli poddani karze śmierci.[10]

Masturbacja zalecana młodzieży[edytuj]

W Wielkiej Brytanii w 2009 r. w ulotkach wydawanych przez służbę zdrowia promowano hasło „an orgasm a day keeps the doctor away” („orgazm dziennie trzyma lekarza z dala”). Broszura została rozesłana do rodziców, nauczycieli i osób pracujących z młodzieżą i miała na celu aktualizację programów edukacji seksualnej aby informować dorastającą młodzież o korzyściach płynących z udanego seksu. Jego autorzy twierdzą, że zbyt długo, eksperci koncentrowali się na potrzebie „bezpiecznego seksu” i odbywanych stosunkach ignorując jednocześnie główną przyczynę wielu problemów jaką było samo w sobie uprawianie seksu. Ulotka jest zatytułowana Pleasure. Jeden z autorów stwierdził, że zamiast wspierać seks nastolatków, lepiej zachęcić młodych ludzi do opóźnienia utraty dziewictwa do czasu ich pewności, że będą się tym w pełni cieszyć.[11][12]

W 2009 r. Hiszpański region Estremadura uruchomił program mający na celu zachęcenie młodzieży w wieku od 14 do 17 lat do „seksualnego poznawania siebie i odkrywania własnej przyjemności”. Kampania kosztująca 14 000€ obejmowała ulotki, magazyny i warsztaty dla młodzieży, w którym instruowano ją na temat technik masturbacji oraz udzielano porad na temat antykoncepcji i szacunku dla samego siebie. Inicjatywa, której hasło brzmi: „Przyjemność jest w twoich rękach” rozzłościła lokalnych prawicowych polityków i zakwestionowała tradycyjne poglądy katolickie. Urzędnicy z sąsiedniego regionu Andaluzji wyrazili zainteresowanie skopiowaniem programu.[13]

Tekst książki Palliative care nursing: quality care to the end of life („Paliatywna opieka pielęgniarska: jakość opieki do końca życia”), stwierdza „Nieuleczalnie chorzy ludzie mogą nie różnić się od populacji ogólnej w zakresie nawyków masturbacji. Lekarze opieki paliatywnej powinni rutynowo pytać swoich pacjentów, czy coś utrudnia im masturbację, a następnie pracować z pacjentem nad rozwiązaniem problemów, jeżeli zostały wskazane.”[14]

W niektórych kulturach, takich jak Hopi w Arizonie, Wogeno w Oceanii oraz Dahomean i Namu w Afryce masturbacja jest zalecana, w tym regularna masturbacja między mężczyznami. W niektórych społecznościach Melanezji oczekuje się tego od starszych i młodszych chłopców. Jednym z ciekawszych jest plemię Sambia z Nowej Gwinei. To plemię ma rytuały i obrzędy wejścia w okres męskości, trwające kilka lat i obejmujące wytrysk przez fellatio często kilka razy dziennie. Nasienie jest cenione a masturbacja jest postrzegana jako marnotrawstwo nasienia, a zatem nie jest ona mile widziana, chociaż częsty wytrysk jest wspierany. Możliwości w zakresie wytrysku są pielęgnowane od najmłodszych lat, ale poprzez fellatio, tak aby mogło ono być spożywane, a nie marnowane. Nasienie jest spożywane dla siły i jest uważane za coś podobnego do mleka matki.[15]

Maratony masturbacyjne „Masturbate-a-Thon”[edytuj]

Information icon.svg Osobny artykuł: Masturbate-a-Thon.
Masturbate-a-Thon

Masturbacja jest przyjmowana jako zdrowa i bezpieczna metoda praktyki dzielenia przyjemności bez niektórych zagrożeń, które mogą towarzyszyć współżyciu. Jest to społecznie akceptowane, a nawet celebrowane w pewnych kręgach w formie Masturbate-a-Thon-ów czyli maratonów masturbacyjnych. Masturbacyjne maratony to wydarzenia, które mają miejsce na całym świecie. Zapewniają one dodatkowe wsparcie i zachętę w środowisku, w którym można wykonać masturbację otwarcie wśród młodszych i starszych bez poczucia zażenowania. Uczestnicy rozmawiają otwarcie z widzami podczas masturbacji, dzielą się technikami oraz opisują płynące zeń przyjemności i korzyści.[16][17] Masturbate-a-thon-y często są akcjami charytatywnymi, które „mają na celu zachęcenie ludzi do odkrywania bezpieczniejszego seksu, rozmowę o masturbacji i przełamanie tabu, które wciąż otacza ten temat”.[18] Maj jest uważany przez organizacje seksualne i działaczy za „Miesiąc masturbacji”.

Również w Polsce istnieją kluby (np. krakowska Ciemnia), w których co pewien czas organizowane są imprezy tematyczne poświęcone masturbacji.

Masturbacja w kulturze masowej[edytuj]

Obrazy i rysunki[edytuj]

Wizerunki męskiej masturbacji w malowidłach naskalnych z czasów prehistorycznych znane są na całym świecie. Większość ludów pierwotnych jak się wydaje łączyła ludzką seksualność z obfitością w przyrodzie. Gliniane figurki z 4. tysiąclecia p.n.e. z świątyni na Malcie przedstawiają masturbację kobiety. W świecie antycznym męska masturbacja była znacznie częściej przedstawiana. W Europie na wiele lat za sprawą szerzenia się chrześcijaństwa motyw masturbacji w sztuce zanikł. Na nowo zaczął pojawiać się dopiero w XIX i XX w. w pracach takich artystów jak Édouard Henri Avril, Egon Schiele, Michael von Zichy, Gustav Klimt.

Literatura[edytuj]

Wydana w 1969 r. powieść amerykańskiego pisarza Philipa Rotha pt. Kompleks Portnoya (Portnoy's Complaint) została uznana za skandalizującą i w wielu krajach objęto ją zakazem dystrybucji ze względu na odniesienia do masturbacji.[19] W 1972 r. na podstawie książki nakręcono film.

Telewizja[edytuj]

W marcu 2007 r. brytyjski nadawca Channel 4 wyemitował cykl programów telewizyjnych na temat masturbacji, pod nazwą Wank Week. (Wank to anglicyzm oznaczający masturbację). Seria była publicznie atakowana przez osobowości świata telewizji i została usunięta w atmosferze kontrowersji wokół kanału i zarzutów naruszania standardów.[20]

W 43. odcinku (21. odcinek 2. sezonu) serialu „Dr House” główny bohater ma do czynienia z przypadkiem dziewczynki, której matka podejrzewa, że jest dotknięta epilepsją. Na podstawie wywiadu okazuje się, że podejrzenia te są błędne, a objawy wynikały z tego, że dziewczynka się masturbowała. W Polsce odcinek ten został wyemitowany 9 października 2008 r. w programie 2. Telewizji Polskiej.

Filmy[edytuj]

Film 40 dni i 40 nocy z 2002 r. opowiada o mężczyźnie, który postanowił przez 40 dni powstrzymać się od seksu, pocałunków i masturbacji.

Określenia potoczne i gwarowe[edytuj]

W szybko zmieniających się gwarach młodzieżowych spotyka się często określenia o charakterze żartobliwym i obrazowym jak np. grać w bilard kieszonkowy, męczyć potwora/smoka/kaczora, pucować rakietę, zjeżdżać na ręcznym, złocić batona.[21]

W różnych gwarach środowiskowych masturbacja bywa określana w sposób wulgarny. Określeniami wulgarnymi są np. bić gruchę, bić konia, brandzlować się, trzepać kapucyna, trzepać stojaka, walić konia.[22] W środowiskach kościelnych bywa stosowane zupełnie nieuzasadnione określenie „samogwałt”.

Przypisy

  1. Timothy Taylor. Uncovering the prehistory of sex. British Archaeology (czerwiec 1996) (ang.), Cytat: The Ħaġar Qim woman is... masturbating, with one hand languidly supporting her head.. 
  2. Chapter 3 Sex in Ancient Civilizations. [w:] Sarah Dening: The Mythology of Sex. Macmillian, 1996. ISBN 978-002861207-2.  (ang.)
  3. Jonathan Margolis: O: the intimate history of the orgasm. New York: Grove Press, 2004, s. 134. ISBN 978-0-8021-1786-1.  (ang.)
  4. How to Raise Kids Who Won't Hate You. iUniverse, kwiecień 2006, s. 125. ISBN 978-158348840-9.  (ang.)
  5. Jean-Claude Guillebaud: The Tyranny of Pleasure. Algora Publishing, 1999, s. 22. ISBN 978-189294105-3.  (ang.)
  6. Catechismus Catholicae Ecclesiae (łac.). vatican.va. [dostęp 2011-04-15].  Cytat: 2352 Masturbationis nomine intelligere oportet voluntariam organorum genitalium excitationem, ad obtinendam ex ea veneream voluptatem. « Revera tum Ecclesiae Magisterium — per decursum constantis traditionis — tum moralis christifidelium sensus sine dubitatione firmiter tenent masturbationem esse actum intrinsece graviterque inordinatum ». « Quaecumque est ipsa agendi causa, deliberatus usus facultatis sexualis extra rectum coniugale commercium essentialiter eius fini contradicit ». Delectatio sexualis tunc quaeritur extra relationem sexualem, « quae ordine morali postulatur, quae nempe ad effectum deducit integrum sensum mutuae donationis ac humanae procreationis in contextu veri amoris ».
  7. Masturbation in Islam (ang.). islamicacademy.org. [dostęp 2015-04-07].  Cytat: Anas (may Allah be pleased with him) narrates that the Prophet of Allah (may Allah be pleased with him) said: “The person who performs marriage [nikah] with his hands (i.e. masturbates) is cursed.” (Fatawa Razaviyya, Vol. 10, p.80)
  8. Diverse contexts of human infancy. [w:] Cross-Cultural Research for Social Science. Englewood Cliffs NJ: Prentice Hall, 1996.  (ang.)
  9. F. Unal. The clinical outcome of childhood masturbation. Turk. J. Pediatr., 42 (4), s. 304–307 (2000), PMID 11196747 (ang.). 
  10. Lawrence James: The Rise and Fall of the British Empire. St. Martin's Griffin, 1997-09-15, s. 41. ISBN 978-031216985-5.  (ang.)
  11. Roya Nikkhah: NHS tells school children of their 'right' to 'an orgasm a day' (ang.). telegraph.co.uk, 2009-07-12. [dostęp 2011-04-15].
  12. Jack Grimston: Pupils told: Sex every day keeps the GP away (ang.). timesonline.co.uk, 2009-07-12. [dostęp 2011-04-15].
  13. Giles Tremlett: Spanish region takes hands-on approach to sex education (ang.). guardian.co.uk, 2009-11-12. [dostęp 2011-04-15].
  14. Marianne Matzo, Deborah Witt Sherman: Palliative care nursing: quality care to the end of life. Springer Publishing, 2006, s. 70. ISBN 978-08261579-4.  (ang.)
  15. Andrew Cutler, Michaela Lynch, Rachel Winsor, Chantal LeBlanc, Kyla Meagher: The Sambia (ang.). people.stthomasu.ca. [dostęp 2011-11-11].
  16. The Center for Sex and Culture: 2010 MASTURBATE-A-THON (ang.). www.masturbate-a-thon.com. [dostęp 2011-04-15].
  17. Masturbation Marathon London (ang.). viewlondon.co.uk. [dostęp 2011-04-15].
  18. Masturbate-a-thon website (ang.). masturbate-a-thon.co.uk, 2006-08-04. [dostęp 2011-04-15].
  19. Don Chipp: larrikin, censor, and party founder (ang.). crikey.com.au, sierpień 2006.
  20. Jason Deans: 'Wank week' postponed (ang.). guardian.co.uk, 2007-02-02. [dostęp 2011-04-15].
  21. Katarzyna Czarnecka, Halina Zgółkowa: Słownik gwary uczniowskiej. Wyd. 1. SAWW, 1991. ISBN 83-85066-58-6.  (pol.)
  22. Maciej Grochowski: Słownik polskich przekleństw i wulgaryzmów. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN. ISBN 83-01-11788-5.  (pol.)